Twee op de vijf Nederlanders recyclet drankblikjes buitenshuis. Dit blijkt uit onderzoek van Every Can Counts (mei 2023), het Europese Initiatief dat inspireert en aanzet tot het recyclen van drankblikjes. Dit is een positieve toename ten opzichte van een jaar eerder. Toen gaf slechts 23 procent van de Nederlanders aan buiten de deur blikjes te recyclen. Het lijkt er dan ook op dat het statiegeld op blik al effect heeft. Toch laten de resultaten zien dat er nog steeds ruimte is voor verbetering. Reden te meer voor Every Can Counts (ECC) om het recyclen van drankblikjes ‘on-the-go’ extra onder de aandacht te brengen door middel van hun jaarlijkse internationale bewustwordingscampagne ‘International Reycling Tour’.

On-the-go recyclen

Op straat, onderweg, op openbare plekken en tijdens festivals en evenementen (zoals Koningsdag, Bevrijdingsfestival en Pride) – we nuttigen massaal drankjes uit blik wanneer we buitenshuis zijn. Maar laten dit nu juist ook de plekken zijn waar men het lastig vindt om de lege drankblikjes te recyclen en waar inleverpunten voor drankblikjes nog schaars zijn. Vooral bij festivals en grote evenementen (36 procent), maar ook in openbare ruimtes zoals een park en op straat (35 procent), komt dit het vaakst voor. Ruim 60 procent van de Nederlanders pleit dan ook dat er buiten de deur meer punten moeten komen voor het recyclen en inleveren van drankblikjes.

“Met de introductie van het statiegeld op drankblikjes is een stap in de goede richting gezet, maar als het gaat om blikjes die onderweg, op openbare plaatsen, tijdens festivals en sportevenementen worden gebruikt kunnen we echt nog het verschil maken. Dit blijkt ook uit het onderzoek. Ruim de helft van de Nederlanders gaf aan weleens een drankblikje achter te laten op de plek waar ze het consumeren. Deze bevindingen zijn een belangrijk signaal dat er nog werk aan de winkel is op het gebied van bewustwording en gedragsverandering. Maar ook dat er meer goede recycling- en inzameloplossingen voor buitenshuis moeten komen.”

David Van Heuverswyn, directeur van Every Can Counts Europe

Eindeloos recyclebaar 

Aluminium blik is één van de meest populaire verpakkingsmaterialen voor drankjes ter wereld en dat is niet voor niets. Aluminium drankblikjes hebben veel duurzame eigenschappen. Uit het onderzoek van ECC (2023) blijkt dat een groot deel van de Nederlanders nog niet bewust is van de duurzaamheid van aluminium blikjes. Slechts 15 procent van de Nederlanders verkoos aluminium blik boven plastic, glas en karton als het aankomt op duurzame verpakkingsmateriaal.

Wist je bijvoorbeeld dat…

• een gerecycled drankblikje in slechts 60 dagen weer als nieuw drankblikje in de schappen kan liggen;
• door nieuwe aluminium drankblikjes te produceren uit gerecyclede blikjes, in plaats van ‘nieuw’ primair aluminium, er tot wel 95 procent minder energie verbruikt wordt en net zo veel minder schadelijke uitstoot gegenereerd; 
• de ecologische voetprint van aluminium kleiner wordt wanneer er meer aluminium blikjes gerecycled worden.

International Recycling Tour

Om Nederlanders bewuster te maken van en te inspireren tot het recyclen van gebruikte drankblikjes buitenshuis en on-the-go, organiseert ECC voor het derde jaar op rij een recycling- ‘awareness’- programma ‘International Recycling Tour’. Deze bewustwordingscampagne vindt tegelijkertijd plaats op achttien verschillende plekken in zestien verschillende landen: België, Brazilië, Frankrijk, Griekenland, Hongarije, Ierland, Italië, Montenegro, Oostenrijk, Polen, Roemenië, Servië, Spanje, Tsjechië, het Verenigd Koninkrijk en Nederland. Door middel van ludieke acties en activiteiten wordt de boodschap rondom drankblikjes onder de aandacht gebracht.

Op zaterdag 3 juni trapt Every Can Counts in Nederland de International Recycling Tour 2023 af tijdens Pride Utrecht. Een team van ambassadeurs en influencers zal de feestende bezoekers tijdens deze feestelijke dag helpen om hun gebruikte aluminium drankblikjes te recyclen en hen bewust maken van het ‘on-the-go’ recyclen en het statiegeldsysteem.

“Pride Utrecht is een vrolijke, kleurrijke dag. Juist tijdens dit soort dagen willen wij mensen bewust maken en helpen om hun drankblikjes te recyclen. Het ‘on-the-go’ recyclen is een kwestie van gewoonte en Pride Utrecht is de ideale gelegenheid om deze gewoonte op een feestelijke manier te starten!”

David van Heuverswyn, directeur Every Can Counts Europe

Over het onderzoek

In opdracht van Every Can Counts heeft de online marktonderzoekstool Factsnapp onder een representatieve consumentenpanel onderzoek gedaan naar het recyclegedrag van Nederlands als het aankomt op drankblikjes. Aan het onderzoek hebben 500 respondenten meegedaan. Het onderzoek vond in mei 2023 plaats. 

Gesterkt door de succesvolle resultaten van de campagne van vorig jaar, die meer dan vier miljoen mensen in heel Europa bereikte, begon Every Can Counts deze zomer aan een nog ambitieuzere campagne. Dit jaar konden Brazilië en Colombia aan de lijst van landen toegevoegd worden. De International Recycling Tour 2022 een inspirerend project dat het recyclen van blikjes combineert met milieubewustzijn en leuke activiteiten. Ambassadeurs die kleurrijke recyclingrugzakken droegen, maakten contact met duizenden mensen en inspireerden hen om hun drankblikjes in de juiste prullenbak te deponeren.

Vrijwilligers van Every Can Counts werden gespot in 24 steden op iconische locaties zoals de Eiffeltoren in Parijs en Copacabana in Rio. De tour kwam overal; van het grootste picknick- en zwemgebied van Servië, Ada Ciganlija, tot de parken Portheimka in Praag en het Vondelpark in Amsterdam, en van de Triomfboog van Boekarest tot Florence, en tot de zandstranden van Kreta. De nu al beroemde Pixelcan werd een showstopper in alle steden waar hij verscheen. Ook was op verschillende plaatsen de iconische #EveryCanCounts Rainbow te zien, gemaakt van meer dan 2500 gerecyclede blikjes, die meteen een Instagram-hit werd. En dan waren er nog de interactieve spelletjes en wedstrijden, samen met dansers, dj’s en entertainers om de buzz te vergroten.

De onmisbare partnerschappen met lokale autoriteiten, milieubewuste influencers en populaire drankmerken waren een groot deel van de recyclingactiviteiten, die de hele zomer zullen doorgaan op verschillende locaties waar het Every Can Counts-programma actief is.

Bekijk de hoogtepunten

Maar dit is meer dan een recyclingtour

Een gemeenschappelijk punt van zorg dat werd benadrukt door de mensen die met de recyclingambassadeurs contact hadden, was de bescherming van het milieu. En hoewel recycling erg belangrijk is, kunnen er meer dingen worden gedaan om dit doel te bereiken. Dit werd verder aangetoond door een onderzoek uitgevoerd in 14 Europese landen door het LUCID-onderzoeksbureau in samenwerking met Every Can Counts. Uit het onderzoek bleek dat maar liefst 9 van de 10 Europeanen zouden willen dat bedrijven de recycleerbaarheid van hun drankverpakkingen verbeteren.

87% van de Europeanen vindt dat bedrijven alleen verpakkingsmateriaal moeten gebruiken dat oneindig recyclebaar is.

Hoewel individuele verantwoordelijkheid erg belangrijk is, zei 87% van de respondenten dat bedrijven alleen verpakkingen mogen gebruiken die oneindig recyclebaar zijn. Iets minder dan 7 op de 10 vindt dat consumenten verantwoordelijk moeten worden gehouden voor de verpakking die ze kopen. Gevraagd naar noodzakelijke initiatieven om het milieu te beschermen, gaf 69% van de mensen prioriteit aan het verminderen van afval, 63% moedigde individuen aan om meer te recyclen, gevolgd door initiatieven voor het vervangen van fossiele brandstoffen door hernieuwbare energie en het ontmoedigen van bedrijven (via belasting of anderszins) van producten gebruiken die het milieu schaden.

Maar recycling is een uitdaging en consumenten zouden graag meer ondersteuning willen. Van de meer dan 12.800 geïnterviewde mensen recyclet slechts 52% altijd hun blikjes wanneer ze thuis zijn, en het recyclingpercentage daalt nog verder wanneer ze buitenshuis zijn, waarbij slechts 33% van de Europeanen hun blikjes in de recyclingbakken plaatst wanneer ze op het werk zijn, en 30% als je onderweg bent.. 

“Ondanks de uitdagingen die in ons onderzoek naar voren kwamen, geven de warme en gepassioneerde reacties die onze recyclingambassadeurs tijdens onze campagne ondervonden, ons het optimisme en de vastberadenheid om de International Recycling Tour groter en beter te maken! Laten we in de tussentijd #KeepTheCycleGoing in de praktijk br door je lege drankblikjes altijd in de juiste bak te deponeren!” zegt David Van Heuverswyn, directeur van Every Can Counts Europe.

Bekijk het volledige rapport hier (in Engels).

Voor 88% van de Belgen is recycling thuis de meest voorkomende praktijk. Maar de taak wordt ingewikkelder tijdens externe verplaatsingen of op de werkplek: de inzet voor recycling daalt dan tot 56% van de Belgische respondenten. Dit is te wijten aan de afwezigheid of te weinig sorteerbakken in de openbare ruimte en de bedrijven, en het feit dat deze jammerlijk overvol geraken (bijna 24% zegt dat de vuilnisbakken de hele tijd vol zijn). Bovendien beweert de helft van de Belgen dat er te weinig vuilnisbakken in de openbare ruimte staan. Hetzelfde geldt voor de werkplek, terwijl één op de vijf Belgen vindt dat hun werkgever er ook niets om geeft.

Geen wonder dus dat meer dan negen van de tien Europeanen vragen om meer vuilnisbakken op straat, in de openbare ruimte, op het strand en op grote culturele of sportieve plaatsen.

Dit blijkt uit een studie die in 14 landen is uitgevoerd naar de Europese recyclinggewoonten, in opdracht van de European Every Can Counts (ECC) vereniging en uitgevoerd door Made with insight.

De Europese Every Can Counts campagne heeft als doel om het bewustzijn rond het sorteren en recycleren van blikjes te vergroten en past daarmee in het kader van de circulaire economie. Elk aluminium blikje kan steeds na gebruik opnieuw worden omgesmolten tot een nieuw blikje en is daarmee oneindig recycleerbaar. Deze zaterdag was Gent aan de beurt: de Graslei, de Korenlei, de Veldstraat, de Vlasmarkt, de Korenmarkt en de buurten rond de Sint Baafs kathedraal en het Gravensteen, werden aangedaan door het enthousiaste team van Every Can Counts. De mensen op straat worden direct aangesproken en gewezen op het belang van gescheiden afvalinzameling. En vanzelfsprekend werden er ook de nodige blikjes van de straat opgeraapt en in blauwe PMD zakken gedaan.

Gemiddeld wordt één op de drie blikjes buitenshuis geconsumeerd. Via deze publieksactie wil Every Can Counts de lokale overheden wijzen op het belang van een goede afvalsortering, ook in de publieke ruimte. Door speciale afvalbakken voor recycleerbare verpakkingen te plaatsen kan worden voorkomen dat de blikjes uiteindelijk via het restafval in de verbrandingsovens belanden. Hoewel vervolgens een aanzienlijk deel uit de bodemassen van de verbrandingsovens kan worden gehaald gaat een ander deel helaas verloren door oxidatie. Dit is een serieus materiaal- en tevens waardeverlies, aangezien aluminium blikjes een relatief hoge schrootwaarde hebben.

Het recyclinggetal van de blikjes in België bedraagt al meer dan 90%. Maar dat getal kunnen we nog verbeteren door een betere en meer toegespitste inzameling en sortering van volledig recycleerbare verpakkingen zoals het aluminium blikje!

Deze zondag 20 september 2020 ging een team van EVERY CAN COUNTS (Elk blikje telt) kriskras door de straten van Brussel om het bewustzijn rond het sorteren en recycleren van blikjes te vergroten. Of het nu te voet, met de fiets of per scooter is, de Brusselaars hebben de hele openbare ruimte ingenomen voor wandel- of sportactiviteiten.

Het is de missie van de European Every Can Counts campagne, die deel uitmaakt van de virtueuze cirkel van de circulaire economie: “het aluminium blikje is oneindig recycleerbaar”, om geassocieerd te worden met een dergelijk evenement, dat tot doel heeft milieuvriendelijker transportmiddelen te promoten.

Tegenwoordig wordt gemiddeld één op de drie blikjes buitenshuis geconsumeerd. In het licht van deze onderliggende trend wil Every Can Counts via deze straatactie ook de autoriteiten die belast zijn met de afvalinzameling en -sortering sensibiliseren, zodat ze meer sorteerbakken in de openbare ruimte plaatsen. Dit zijn er nog steeds te weinig en veel blikjes belanden in de verkeerde vuilnisbak.

Officieel wordt 98% van de blikjes in België gerecycleerd. Maar niet direct! Terwijl ongeveer de helft van de blikjes via de blauwe PMD-zak wordt opgevangen, wordt de andere helft na verbranding teruggewonnen, waardoor het metaal door oxidatie wordt afgebroken en niet alleen de kwaliteit maar ook de doorverkoopprijs daalt. Dit betekent een aanzienlijke extra kost voor de gemeenschap en een heus waardeverlies. Dit toont vooral aan dat er nog extra inspanningen moeten worden geleverd op het gebied van sorteren.

Het terugwinnen en het sorteren op het niveau van “out-of-home” consumptie is een echte uitdaging om de prestaties van blikrecyclage te verbeteren.